Breaking News

Olbrzymie centra handlowe świecą pustkami – schyłek hipermarketów

Olbrzymie centra handlowe tracą ruch; hipermarkety rosną mniej, a część z nich staje się nieopłacalna, jeśli klienci wybierają zakupy blisko domu lub online.

Skala zjawiska i kluczowe liczby

W 2025 roku inwestorzy i deweloperzy przesuwają środki w kierunku formatów proximity: 70% nowej powierzchni handlowej w Polsce to parki handlowe. To nie kosmetyczna zmiana – to strategiczne przesunięcie modelu biznesowego rynku nieruchomości handlowych. Lipiec 2025 przyniósł wzrost sprzedaży online o 3,4% m/m, co pokazuje ciągłą dynamikę ecommerce. Rok 2024 zamknął się średnim wzrostem obrotów najemców galerii na poziomie 4%, ale wzrost ten był nierównomierny: kategorie gastronomia, uroda i usługi notowały wzrosty sięgające nawet 10%. Dodatkowo 59% polskich konsumentów wskazuje cenę jako najważniejszy czynnik przy podejmowaniu decyzji zakupowej.

W największych aglomeracjach, np. w Poznaniu czy katowickim obszarze metropolitalnym, nadpodaż powierzchni handlowej pogłębiła problem spadku odwiedzalności starszych, dużych galerii. W praktyce oznacza to presję na czynsze, wyższy współczynnik pustostanów i konieczność restrukturyzacji tenant-mix.

Jak odczytać te liczby w praktyce

Wzrost ecommerce i szybkich dostaw zmienia częstotliwość wizyt klientów w tradycyjnych formatach. Rotacja asortymentu w niektórych segmentach przyspieszyła – w 2025 roku rotacja może być nawet o 2 tygodnie szybsza niż rok wcześniej, co wymusza elastyczność w logistyce i merchandisingu. Dla najemców oznacza to konieczność integracji kanałów online i offline oraz rewizji modelu kosztowego.

Dlaczego duże galerie świecą pustkami?

  • wzrost e-commerce i popularność quick commerce,
  • preferencja formatów proximity i parków handlowych,
  • nadpodaż powierzchni handlowej w dużych aglomeracjach,
  • zmiana miksu asortymentowego na korzyść usług, gastronomii i rozrywki.

Tradycyjne galerie coraz trudniej konkurować z wygodą dostawy do domu i z bliską dostępnością lokalnych sklepów. Quick commerce z dostawą w 30–60 minut przenosi część koszyka codziennego poza wielkie sklepy, a parki handlowe oferują niższe koszty najmu i łatwiejszy dostęp dla klientów samochodowych.

Jak zachowują się konsumenci

Konsumenci rozdzielają swoją aktywność zakupową:
– codzienne zakupy i szybkie potrzeby realizują w sklepach lokalnych lub przez quick commerce,
– zakupy drogich lub wyspecjalizowanych produktów często przenoszą do kanałów online,
– wizyty w centrach handlowych koncentrują się na doświadczeniach: gastronomii, wydarzeniach i usługach, a nie na podstawowych zakupach.

Supermarket online stał się najszybciej rosnącą kategorią zakupową w sieci; to dowód, że zakupy spożywcze przestają być domeną wyłącznie tradycyjnych sieci hipermarketów. W konsekwencji odwiedzalność hipermarketów rośnie wolniej niż innych formatów, a w niektórych lokalizacjach maleje.

Które formaty zyskują

  • parki handlowe – 70% nowej podaży w 2025,
  • sklepy osiedlowe i convenience stores,
  • e-commerce i quick commerce z dostawą w godzinę lub szybciej,
  • usługi, gastronomia i fitness jako generatory ruchu i czasu spędzanego w obiekcie.

Te formaty wygrywają nie tylko dlatego, że są tańsze w utrzymaniu, ale przede wszystkim dlatego, że odczytują zmianę zachowań konsumenckich: mniejsza częstotliwość dużych zakupów, większa potrzeba szybkości i doświadczeń.

Wpływ na hipermarkety i duże sklepy

Hipermarkety reagują dwojako: redukują powierzchnie lub dzielą lokale na mniejsze moduły. Sieci RTV/AGD i supermarkety testują mniejsze formaty, by obniżyć koszty operacyjne i utrzymać dostępność w kluczowych lokalizacjach. W praktyce widzimy też wzrost inwestycji w dark store’y i formaty convenience przez sieci spożywcze, co pozwala skrócić łańcuch dostaw i zredukować koszty „last mile”.

Po stronie wynajmujących starsze galerie doświadczają spadku czynszów i wzrostu pustostanów, szczególnie gdy konkurencyjne projekty pojawiły się w promieniu 10 km. Deweloperzy szykują wielofunkcyjne adaptacje, by odzyskać rentowność.

Strategie adaptacji centrów handlowych

  • zmiana tenant-mix na korzyść gastronomii, usług medycznych i fitness,
  • konwersja części powierzchni na biura i mieszkania,
  • dzielenie dużych hal na moduły 200–1 000 m2 dla różnych najemców,
  • współpraca z operatorami quick commerce poprzez udostępnienie przestrzeni na dark store’y.

Przykłady z rynku pokazują, że galerie przerabiają nawet 30% powierzchni na coworking i kliniki, a deweloperzy tworzą parki handlowe z 12 najemcami o średniej powierzchni około 400 m2. Operatorzy quick commerce wynajmują miejsca rzędu 200 m2 wewnątrz centrów jako dark store’y, by oferować dostawy w 30–60 minut.

Ekonomika adaptacji

Przekształcenie wielkopowierzchniowego sklepu w kilka mniejszych jednostek pozwala zwiększyć przychód z m2 krótkoterminowo. Z punktu widzenia inwestora, parki handlowe są atrakcyjne: niższy koszt budowy i utrzymania, mniejsze ryzyko sezonowości, oraz silniejsza korelacja z handlem codziennym.

Skutki dla zatrudnienia i łańcucha dostaw

Zmiany formatów i szybsze tempo ecommerce wpływają bezpośrednio na strukturę zatrudnienia i logistyki:
– uproszczenie łańcucha dostaw dla formatów proximity zmniejsza konieczność dużych magazynów centralnych,
– rośnie zapotrzebowanie na logistykę last mile i operatorów dostaw, co kreuje nowe miejsca pracy w logistyce i obsłudze zamówień,
– praca w handlu przesuwa się w kierunku obsługi zamówień omnichannel i usług w placówkach – sprzedawca może stać się pracownikiem odbioru zamówień online lub specjalistą ds. obsługi klienta w sklepie stacjonarnym.

Dla rynku pracy oznacza to intensywną potrzebę przekwalifikowania: pracownicy sklepów muszą zdobywać umiejętności obsługi systemów online, logistyki i pracy w usługach.

Jak reagują najemcy

Najemcy optymalizują koszty:
– redukują wielkość lokali i negocjują czynsze,
– rozwijają sprzedaż online równolegle z mniejszymi sklepami stacjonarnymi,
– inwestują w formaty convenience i dark store’y, aby utrzymać dostępność i skrócić czas dostawy.

Marki, które łączą silny kanał online z lokalną obecnością, radzą sobie najlepiej. To strategia „phygital” – łączenie fizycznego doświadczenia z cyfrową wygodą.

Dowody z rynku i tempo zmian

Raporty branżowe z 2024–2025 konsekwentnie potwierdzają przesunięcie podaży w stronę parków handlowych: 70% nowej podaży w 2025 to nie prognoza – to obserwowany trend. Wzrost indeksu sprzedaży online o 3,4% m/m w lipcu 2025 wskazuje, że ecommerce nadal zyskuje udział w koszyku konsumentów. W 2024 roku średni wzrost obrotów najemców centrów wyniósł 4%, a kategorie usługowe wzrosły nawet do 10%, co pokazuje, że adaptacja tenant-mix przynosi mierzalne efekty.

W praktyce deweloperzy i operatorzy mają do podjęcia konkretne decyzje operacyjne: analiza podaży i popytu w promieniu 10 km, dzielenie dużych powierzchni na moduły, tworzenie stałych stref doświadczeń oraz partnerstwo z operatorami e-commerce. Te działania mają na celu przywrócenie atrakcyjności i rentowności istniejących obiektów bez konieczności budowy nowych, wielkopowierzchniowych galerii.

Przeczytaj również: